Saletrzak dostarcza kukurydzy azotu w formie azotanowej i amonowej, dlatego łączy szybkie działanie ze stopniowym uwalnianiem składnika. Zawartość wapnia i magnezu zwiększa jego wartość na stanowiskach o niskiej zasobności tych pierwiastków. Najbezpieczniej stosować go przedsiewnie i wymieszać z glebą. Aplikacja pogłówna wymaga większej ostrożności, ponieważ granule mogą poparzyć liście, zwłaszcza gdy wpadną do lejków liściowych.
Dlaczego saletrzak sprawdza się w kukurydzy?
Azot zawarty w saletrzaku występuje zwykle w dwóch formach. Forma azotanowa jest szybko dostępna dla roślin i pomaga w początkowym wzroście, natomiast forma amonowa działa wolniej, ponieważ pozostaje dłużej związana w glebie i jest stopniowo przekształcana do form pobieranych przez korzenie. Z tego powodu nawóz może wspierać zarówno start kukurydzy, jak i jej dalszy rozwój.
W porównaniu z mocznikiem saletrzak zaczyna działać szybciej w chłodnej glebie, ale jego granule stwarzają większe ryzyko uszkodzenia roślin przy rozsiewie na liście. Mocznik wymaga z kolei przemian w glebie, zanim azot stanie się dostępny, dlatego jego działanie zależy między innymi od temperatury i wilgotności.
Saletrzak z magnezem dostarcza także składników, które mają znaczenie dla gospodarki azotowej i rozwoju kukurydzy:
- Magnez jest składnikiem chlorofilu i uczestniczy w fotosyntezie. Jego niedobór ogranicza produkcję asymilatów oraz rozwój systemu korzeniowego.
- Wapń wpływa na strukturę ścian komórkowych, rozwój korzeni i właściwości fizykochemiczne gleby.
- Forma azotanowa wspiera szybki wzrost w początkowych fazach, gdy rośliny zaczynają intensywnie budować masę liściową.
- Forma amonowa zapewnia wolniejsze działanie i ogranicza ryzyko gwałtownego wypłukania całej dawki.
Skład konkretnego produktu trzeba sprawdzić na etykiecie. Przykładowo saletrzak z magnezem CANWIL zawiera 27% azotu, 4% MgO i około 6,5% CaO. Nie oznacza to jednak, że każda formulacja saletrzaku ma taki sam skład.
Kiedy stosować saletrzak w kukurydzy?
Termin zależy od tego, czy nawóz ma zostać wymieszany z glebą, czy trafić na rosnące rośliny. Kukurydza w pierwszych fazach pobiera niewielkie ilości azotu, a zapotrzebowanie wyraźnie rośnie od fazy 4–5 liścia. Przy nawożeniu pogłównym granicą praktycznego i bezpiecznego rozsiewu jest zwykle faza 5–7 liści. Później potrzebny jest sprzęt umożliwiający podanie nawozu między rzędami lub bezpośrednio do gleby.
| Termin aplikacji | Faza rozwojowa | Zalecenia i uwagi |
|---|---|---|
| Przedsiewnie | Przed siewem | Rozsiej nawóz równomiernie i wymieszaj go z glebą. Takie zastosowanie ogranicza straty azotu oraz kontakt granuli z kiełkującymi roślinami. |
| Pogłównie | Najczęściej V5–V7 | Stosuj wyłącznie na suche rośliny, przy równomiernym rozsiewie i z zachowaniem szczególnej ostrożności. Granule nie powinny pozostawać na liściach ani wpadać do lejków. |
| Pogłównie rzędowo | Późniejsze fazy, także V5–V7 i później | Wykorzystaj aplikator, który kieruje nawóz między rzędy lub do gleby. Wysoki łan wymaga odpowiedniego prześwitu i stabilnej pracy maszyny. |
Jeżeli saletrzak jest stosowany przedsiewnie, najlepiej wykonać zabieg przed siewem i przykryć granule glebą. Nie należy umieszczać dużej dawki nawozu bezpośrednio w kontakcie z nasionami, ponieważ wysokie stężenie soli może ograniczyć wschody.
Przy aplikacji pogłównej należy dobrać termin do fazy roślin i możliwości technicznych gospodarstwa. Sam fakt, że kukurydza nadal potrzebuje azotu, nie oznacza, że można bezpiecznie rozsiewać saletrzak po wysokim, wilgotnym łanie. W późniejszym terminie lepszym rozwiązaniem może być nawożenie rzędowe lub zastosowanie innej formy azotu zgodnie z przyjętą technologią.
Jak ograniczyć ryzyko poparzeń?
Saletrzak może poparzyć kukurydzę. Szczególnie niebezpieczna jest sytuacja, w której granula zatrzyma się na mokrym liściu albo wpadnie do lejka liściowego wypełnionego wodą. Skoncentrowany roztwór nawozu uszkadza tkanki, a objawy mogą obejmować nekrozy i trwałe uszkodzenia młodych przyrostów.
Ryzyko jest większe niż przy rozsiewie mocznika, ponieważ saletrzak zawiera szybko działającą formę azotanową i wapń. Nie należy więc traktować go jako nawozu, który można bezkarnie wysiać „po liściach” w dowolnej fazie. Sucha roślina zmniejsza ryzyko, ale go nie eliminuje, gdy granule wpadają między liście.
Przy nawożeniu pogłównym postępuj w następującej kolejności:
- Oceń fazę kukurydzy i sprawdź, czy rozsiewacz nie będzie kierował granuli bezpośrednio na rośliny.
- Wybierz suchy łan i unikaj zabiegu, gdy liście są mokre od rosy, deszczu lub nawadniania.
- Ustaw rozsiewacz tak, aby dawka była równomierna, a granule nie gromadziły się w międzyrzędziach i lejku liściowym.
- W późniejszych fazach użyj aplikatora rzędowego albo urządzenia z wężami rozlewającymi, które ogranicza kontakt nawozu z nadziemnymi częściami roślin.
Warunki pogodowe także mają znaczenie. Silny wiatr pogarsza równomierność rozsiewu, a deszcz krótko po zabiegu może przenieść granule do lejków liściowych. Przed zastosowaniem trzeba sprawdzić instrukcję producenta nawozu oraz dopasować dawkę do zasobności gleby, oczekiwanego plonu i ilości azotu podanej wcześniej.
Kiedy saletrzak będzie dobrym wyborem?
Saletrzak pasuje przede wszystkim do nawożenia przedsiewnego, zwłaszcza na stanowiskach wymagających uzupełnienia magnezu i wapnia. Dwie formy azotu zapewniają szybki początek działania i dalsze odżywianie roślin. Pogłówne nawożenie kukurydzy saletrzakiem jest możliwe, ale tylko przy suchej roślinie, właściwym terminie i sprzęcie ograniczającym kontakt granuli z liśćmi.
Jeśli gospodarstwo nie ma aplikatora rzędowego, bezpieczniej zaplanować główną dawkę saletrzaku przed siewem i nie podejmować ryzykownego rozsiewu na wysoki łan.